PSYCHOTERAPIA       ISSN 0239-4170

2 (137)

Psychoterapia 2/2006


Magdalena Środa
Co filozof może powiedzieć psychoterapeucie o etyce zawodowej?  5
Streszczenie
Pojęcia "etyka" i "moralność" od lat budzą wiele nieporozumień. Często też są wykorzystywane w celach perswazyjnych i manipulacyjnych. Z jednej strony mówi się nam o jedynej etyce i jedynej moralności, z drugiej - pisze się rozliczne kodeksy etyczne, kawałkując to, co rzekomo jedyne i uniwersalne. Czym więc jest etyka? I czy jest jedna? Czy ktoś, kto jest po prostu dobrym, przyzwoitym człowiekiem będzie uczciwym profesjonalistą? Te pytania są dosyć ważne, zwłaszcza w obliczu narastającego poczucia zagubienia czy kryzysu wartości i autorytetów, o którym starają się nas przekonać media. O ile nie podzielam przekonań o takim kryzysie, o tyle mam absolutną pewność, że perswazyjne używanie słowa "etyka" powoduje duży bałagan, nie tylko wśród osób chcących odpowiedzialnie korzystać z języka. Chciałabym więc wyostrzyć znaczenie pewnych pojęć (bowiem, jak mawiali przedstawiciele szkoły lwowsko-warszawskiej: część problemów moralnych ma swoją przyczynę w niechlujnym i nieodpowiedzialnym używaniu języka), przede wszystkim zaś -powiedzieć o kilku nieporozumieniach związanych z rozumieniem etyki w naszym kraju. Na końcu chciałabym naszkicować - bardzo ogólnie - problematykę etyki zawodowej terapeutów pozostawiając im samym pogłębioną pracę nad nią.


Jerzy W. Aleksandrowicz
Psychoterapia: etyka - wartości - deontologia  13
Psychotherapy: ethics - values - deontology  13

Streszczenie
Autor przedstawia swoje spojrzenie na zagadnienia deontologii psychoterapii i jej relacje do etyki lekarskiej oraz zasad, jakimi powinno kierować się udzielanie pomocy psychospołecznej. Specyfika deontologii psychoterapii wynika z celów, sposobów działania i wymogów roli społecznej psychoterapeuty. W konstruowaniu kodeksów etyki zawodowej psychoterapii najbardziej celowe jest odwołanie się do utylitaryzmu uniwersalistycznego. Działanie zgodne z zasadami deontologii bywa sprzeczne z niektórymi przepisami etyki normatywnej. W działaniu profesjonalisty związanym z wykonywaniem zawodu, inaczej niż we wszelkich innych obszarach jego aktywności życiowej, obowiązuje wówczas kierowanie się regułami deontologii. 
Summary
The deontology of psychotherapy is different from medical ethics as well as from moral principles of psychosocial help. Its particular character is determined by the aims of this form of treatment, methods and exigencies of the social role of psychotherapist. When setting up a code of professional ethics of psychotherapy it seems reasonable to use as a basis, the theoretical framework of universal utilitarianism. The conduct guided by deontological principles is sometimes inconsistent with certain precepts of normative ethics. The social role of a professional is and should be guided by specific deontological rules however, i.e. differently from the rest of this person life.


Zofia Milska-Wrzosińska
Moralność nauczania, nauczanie moralności  21
Morality of teaching, teaching of morality  21

Streszczenie
Autorka przedstawia najczęstsze "wykroczenia" etyczne w psychoterapii oraz szeroko omawia możliwości ich uniknięcia. Jako podstawowy warunek uznaje właściwe, modelowe w zakresie etycznym szkolenie w psychoterapii. Zwraca też uwagę na ważność osoby adepta-pacjenta, do którego to szacunek przedkłada nad proces nauczania, doktrynę czy dobre samopoczucie adepta psychoterapii.
Summary
Graduates of psychotherapeutic training ought to be aware of the inadmissibility of unethical behaviour - and not just for fear of sanctions.
Ethical rules should be communicated directly during psychotherapeutic training. However, it is at least equally important that the teachers and supervisors demonstrated in praxis the essence of ethics in psychotherapy - by respecting the patients, including those who appear indirectly through supervisions during the training process.
All training demands should be seen as secondary to the well-being of the patients, with whom the students are working. In my speech I will discuss the potential and real ethical threats of the training process.


Bogdan de Barbaro, Lucyna Drożdżowicz
Problemy etyczne w terapii małżeńskiej  27
Ethical problems in marital therapy  27

Zakład Terapii Rodzin Katedry Psychiatrii CM UJ
Streszczenie
Autorzy opisują problemy etyczne, z jakimi styka się terapeuta małżeński. Oprócz opisania dylematów etycznych (między innymi problem, kto jest adresatem terapii, ograniczenia zasady tajemnicy, ograniczenia w systemowy rozumieniu problemów małżeńskich) autorzy przedstawiają możliwości ich rozwiązywania. Postulują, by zagadnienia etyczne były częścią szkolenia terapeuty, kodeks etyczny był w miarę szczegółowy, a wstępna informacja o zasadach pracy przedkładana rodzinom jeszcze przed terapią. Jednocześnie podkreślają, że zewnętrzne ustalenia nie zwalniają terapeuty od osobistej wrażliwości etycznej.
couple and marriage therapy
ethics
Summary
The authors describe the ethical problems marital therapists struggle with. Besides the description of ethical dilemmas (among others: for whom is therapy, limits for principle of confidentiality, limits for systemic understanding of marital problems) the authors introduce the means how to solve them.  They suggest, that ethical issues should be a part of training for therapist, the ethical regulations should be as much as possible specific, and information about therapy should be introduced and explained to the family before therapy starts.  The authors underline as well, that official regulations do not discharge the therapist from personal ethical sensitivity.


Magdalena A. Kitłowska
Poznawczo-behawioralne rozumienie zaburzenia obsesyjno-kompulsywego - model Salkovskisa  35
Cognitive-behavioural concepts of obsessive-compulsive disorder - the Salkovskis' model  35

Streszczenie
Autorka prezentuje poznawczo-behawioralne koncepcje zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego, koncentrując się przede wszystkim na modelu Salkovskisa. Model ten opisuje powstawanie myśli obsesyjnych w kontekście aktywizacji przekonań o osobistej odpowiedzialności, a także wyjaśnia genezę i funkcję kompulsji. Autorka zwraca też uwagę na istnienie dodatkowych czynników podtrzymujących zaburzenie oraz przedstawia proponowane strategie postępowania w nurcie poznawczo-behawioralnym.
Summary
In the article the author presents cognitive-behavioural concepts of obsessive-compulsive disorder, putting emphasis on a model of inflated responsibility described by Salkovskis in 1985. The model describes how obsessive thoughts are formed by activating beliefs on personal responsibility. The theory developed by Salkovskis explains the origins and functions of compulsions, which are to neutralize obsessive thought. The article presents graphic formulation of the model, which indicates additional maintaining factors. Research data are described to explain the role of those factors in maintaining and modulating the problem. Cognitive-behavioural interventions in treating OCD are briefly presented.


Małgorzata Machała
Skuteczność wybranych metod wczesnej interwencji kryzysowej a zapobieganie PTSD - przegląd badań i wskazówki praktyczne  45
An efficiency of selected early intervention methods and a prevention of PTSD - research review and practical issues  45

Streszczenie
Artykuł, na podstawie przeglądu piśmiennictwa zestawia opisy dwóch różnych metod zapobiegania PTSD: debriefingu oraz terapii poznawczo-behawioralnej. Analiza opublikowanych badań  prowadzi do wniosku, że skuteczniejszą okazuje się interwencja poznawczo-behawioralna zastosowana w kilka tygodni po traumatycznym wydarzeniu.
Summary
Preventive function of early psychological intervention, offered after a traumatic event, is an important issue for researchers and practitioners from the mental health area. The most common form of early intervention is psychological debriefing, which aims to reduce the risk of posttraumatic stress disorder and other psychopathological consequences of trauma. Although it represents the most widely used method, there is little evidence supporting its continued use with individuals. It seems to be an appropriate initial intervention, but it does not serve a therapeutic or preventive function, as its authors assumed. Some studies have even shown its harmful impact on survivors. Basing on that, it is unclear what kind of psychological help should be offered in the aftermath of traumatic events, especially to prevent victims from developing chronic consequences. Similarly, there is a lack of clarity about the best way of identifying people who are unlikely to recover from early posttraumatic symptoms without intervention.
This article, inspired by the researches done by National Center for Post Traumatic Stress Disorder practitioners refers more and more to reports dealing with early cognitive-behavioral interventions. Conclusions from the collected researches are promising and seem to indicate a direction to those practitioners, who are interested in the preventive role of early psychological intervention. They show that evidence based Cognitive-Behavioural Therapy approaches are effective for people who are at risk of developing posttraumatic chronic psychopathology.


Katarzyna Januszek
Wybrane aspekty tożsamości płciowej dziewcząt chorych na jadłowstręt psychiczny  57
Some aspects of sexual identity of girls suffering from anorexia nervosa  57

Streszczenie
Autorka przedstawia różne ujęcia problematyki tożsamości płciowej, która stanowi jeden z istotnych elementów obrazu siebie i jego składowych: ja "realnego", ja "idealnego" oraz samooceny. Te aspekty obrazu siebie stanowią podstawę prezentowanych przez Autorkę badań nad oceną siebie w kategorii "męskość-kobiecość" oraz stosunkiem dziewcząt chorych na jadłowstręt psychiczny do własnej kobiecości.
Summary
The article presents the results of an empirical research on sexual identity of girls suffering from anorexia nervosa. The author introduces the theoretical concept of sexual identity. In the structure of sexual identity, which is one of the most important kinds of the individual's social identities, three aspects have been isolated, namely, a phenomenological aspect of sexual identity, conceptual aspect of sexual identity and the behavioral aspect of sexual identity. The second one, which includes self-esteem in the area of features related with sex, was the main object of interest in the study. 30 girls suffering from anorexia nervosa according to DSM-IV and 30 girls without eating problems were examined. The method used in the study was the Q technique. A significantly lower level of self-esteem in the area of features related with sex was observed in anorectic patients in comparison with girls without eating problems. Moreover, some incoherence in the content of the conceptual aspect of sexual identity in anorectic girls was revealed.


Magdalena Zawilska, Marta Giguere
Ojcostwo po rozwodzie  71
Fatherhood after divorce  71

Streszczenie
Artykuł - w kontekście zwiększającej się w ostatnich dekadach liczby rozwodów - porusza zagadnienie ojcostwa po rozwodzie. Autorki opisują zachodzące w świadomości społecznej zmiany w postrzeganiu roli ojca, prezentują problem zmiany relacji ojciec-dziecko po rozwodzie rodziców oraz wpływ utraty kontaktu z dzieckiem na zdrowie psychiczne i stan somatyczny mężczyzny.
Summary
Little attention is paid in literature to the issue of paternity after divorce. Over the last decades the number of divorces has been increasing and so has the involvement of fathers in children's upbringing. Traditional and cultural perceptions of the man's role as well as the legal and economic conditions result in situations where fathers most frequently do not take over the care of the child after the divorce.
Research demonstrates that such a situation is a source of various forms of stress for men, which is reflected in their social functioning and deteriorating lifestyle, and affects their psychological and physical health.
This social group requires professional psychotherapeutic interventions aimed at preventing psychological disorders and development of methods of coping with hard experiences of separation and isolation from children.


Komunikaty

Recenzje
 

ISSN 0239-4170 (Print)

ISSN 2391-5862 (Online)

Zapraszamy na inne strony PTP

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapolska.pl
www.archivespp.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

Psychoterapia is an open access journal

Rekomendujemy stronę
Pharmacological Reports



-